Thaco, VinFast, TC Group đồng loạt kiến nghị về đề xuất đưa ngành ô tô ra khỏi danh mục kiểm soát đặc biệt

Dành cho các bạn quan tâm

Lo ngại sức ép cạnh tranh và các hệ lụy về an toàn, ba "ông lớn" ngành xe tại Việt Nam đồng loạt đề nghị Thủ tướng không loại bỏ lĩnh vực sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu ô tô khỏi danh mục đầu tư kinh doanh có điều kiện.

Động thái này diễn ra trong bối cảnh Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo đơn giản hóa điều kiện kinh doanh, trong đó đề xuất đưa ngành ô tô ra khỏi danh mục kiểm soát đặc biệt. Tuy nhiên, các doanh nghiệp hàng đầu cho rằng việc "mở cửa" quá mức vào thời điểm này có thể gây tổn thương nghiêm trọng đến nền công nghiệp ô tô non trẻ của Việt Nam.

Tiếng nói của những nhà sản xuất nội địa

Cả ba tập đoàn Thaco, VinFast và TC Group đều khẳng định rằng ô tô là hàng hóa đặc thù, có giá trị cao và ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn tính mạng con người. Do đó, việc duy trì các rào cản kỹ thuật là cần thiết:

• Thaco (Trường Hải): Tập đoàn này nhấn mạnh ô tô là ngành công nghiệp nền tảng, có tác động lan tỏa đến nhiều lĩnh vực. Việc đáp ứng các tiêu chuẩn về nhà xưởng và cơ sở bảo hành không nên bị xem là "rào cản hành chính", mà là trách nhiệm tất yếu của nhà sản xuất để đảm bảo chất lượng sản phẩm suốt vòng đời sử dụng.
• VinFast: Đại diện hãng xe điện khẳng định các điều kiện về cơ sở vật chất là "thước đo" cho cam kết đầu tư nghiêm túc. Nếu loại bỏ các thủ tục tiền kiểm, thị trường có nguy cơ tràn ngập các đơn vị không đủ năng lực, khiến người tiêu dùng chịu thiệt hại khi xảy ra các vấn đề kỹ thuật phức tạp hoặc cần triệu hồi sản phẩm.
• TC Group (Thành Công): Doanh nghiệp này tập trung vào khía cạnh công bằng trong kinh doanh. TC Group cho rằng các nhà sản xuất đã đổ hàng tỷ USD vào dây chuyền và nhân lực. Nếu hạ chuẩn, các đơn vị chỉ thuần nhập khẩu sẽ có lợi thế chi phí thấp, gây bất lợi và làm nản lòng các nhà đầu tư có chiến lược dài hạn tại Việt Nam.

Nguy cơ chiếm lĩnh từ làn sóng ô tô Trung Quốc

Một trong những nỗi lo lớn nhất được Bộ Công Thương và các doanh nghiệp chia sẻ là nguy cơ Việt Nam trở thành "bãi đáp" cho các quốc gia dư thừa công suất sản xuất, đặc biệt là Trung Quốc.

Hiện nay, ngành công nghiệp ô tô Trung Quốc đang có mức dư thừa công suất cực lớn và đang ráo riết tìm kiếm thị trường xuất khẩu. Nếu Việt Nam nới rộng hoặc bãi bỏ điều kiện kinh doanh, các doanh nghiệp từ quốc gia này có thể tràn vào dưới dạng các dự án FDI lắp ráp đơn giản (CKD mức độ thấp).

Việc lắp ráp hời hợt không chỉ khiến mục tiêu nội địa hóa của Việt Nam thất bại, mà còn biến nước ta thành "trạm trung chuyển" để hàng Trung Quốc lẩn tránh quy định về xuất xứ nhằm hưởng ưu đãi thuế khi xuất khẩu sang các nước ASEAN. Hệ lụy là Việt Nam có thể đối mặt với các cuộc điều tra thương mại và lệnh trừng phạt thuế quan từ quốc tế, gây thiệt hại dây chuyền cho nhiều ngành xuất khẩu khác.

Việc giữ vững danh mục "kinh doanh có điều kiện" được xem là "lá chắn" cần thiết để sàng lọc những nhà đầu tư chất lượng, bảo vệ thành quả của ngành công nghiệp hỗ trợ và đảm bảo an toàn tối đa cho người tiêu dùng Việt.

Kim Nguyễn