Xe Bán tải được lưu thông như Xe Con: Vẫn cần những quy định mang tính chuẩn hoá

Dành cho các bạn quan tâm:

Báo Xây dựng đã tổ chức tọa đàm "Xe Bán tải: Từ nhu cầu thực tiễn đến hoàn thiện chính sách" về chính sách xe bán tải với mục tiêu phổ biến các quy định của Nghị định 241/2026/NĐ-CP của Chính phủ, cho phép loại phương tiện này được hoạt động như xe con, cùng với các vấn đề bên lề đối với xe bán tải. 

Đại diện Cục Cảnh sát Giao thông: Cần sớm ban hành các văn bản hướng dẫn để giải thích thống nhất

Trong buổi tọa đàm, trả lời về vấn đề cụ thể hóa nghị định mới, Thượng tá Nguyễn Hồng Long, Phó trưởng Phòng Hướng dẫn tuyên truyền, điều tra, giải quyết tai nạn giao thông, Cục CSGT (Bộ Công an) đã nêu ra 4 nhiệm vụ cần triển khai đồng bộ để sớm đưa Nghị định 241 đi vào cuộc sống.

• Đầu tiên, ông cho biết các địa phương cần sớm ban hành các văn bản hướng dẫn để giải thích thống nhất về phạm vi, đối tượng áp dụng quy định; các cơ quan chức năng phải có hướng dẫn cụ thể, tránh mỗi địa phương lại hiểu một cách khác nhau.
• Thứ hai là cần phải rà soát lại tổ chức giao thông trên tuyến đường toàn quốc, cùng với hệ thống biển báo hiệu, hệ thống camera giám sát và phần mềm xử lý. 
• Thứ ba là tăng cường tuyên truyền để người dân, doanh nghiệp cũng như lực lượng thực thi hiểu đúng các quy định đối với xe bán tải.
• Thứ tư, trong thời gian đầu triển khai Nghị định 241, các cơ quan chức năng cần thiết lập các cơ chế tiếp nhận và giải đáp những vướng mắc phát sinh từ người dân và doanh nghiệp.

Quyết định mới - Thông tin cũ: Xe Bán tải trở lại lưu hành như ô tô con

Ông Long cũng giải thích thêm về Nghị định 241/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 165/2024/NĐ-CP không làm thay đổi việc phân loại xe, mà chỉ quy định về tổ chức giao thông đối với một số loại xe, cụ thể là đối với xe bán tải và xe tải van. Theo đó, Điều 11 của Nghị định quy định xe ô tô tải pickup, cabin kép, và xe tải van có khối lượng chuyên chở toàn bộ không vượt quá 3500 kg thì được tổ chức giao thông như xe ô tô con.

Cụ thể, một trong những thuận lợi của Nghị định mới nằm ở việc tổ chức giao thông của dòng xe bán tải sẽ không còn như xe tải mà sẽ tương tự như xe con. Từ ngày 1/7, xe bán tải sẽ không cần đi theo làn riêng của xe tải, không còn bị hạn chế lưu thông vào giờ cấm ở một số khu vực mà do các địa phương quy định, và không còn chịu sự áp dụng bởi các biển cấm xe tải trên các tuyến đường.

Đại diện Cục Đường bộ Việt Nam: Bổ sung biển báo phụ cho xe tải pick-up (xe Bán tải)

Trong buổi tọa đàm, ông Lê Hồng Điệp, Trưởng phòng Quản lý và Tổ chức giao thông (Cục Đường bộ Việt Nam, thuộc Bộ Xây dựng) đưa ra đề xuất: "Các cơ quan quản lý đường bộ đang cắm biển cấm xe tải cần nghiên cứu bổ sung biển phụ quy định không áp dụng đối với xe pickup cabin kép theo Nghị định 241".

Toàn văn nội dung QCVN 41:2024/BGTVT Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về báo hiệu đường bộ, ban hành kèm - Thông tư 51/2024/TT-BGTVT

Theo ông Điệp, việc tổ chức giao thông trên các tuyến quốc lộ và cao tốc do Bộ Xây dựng quản lý thuộc thẩm quyền của cơ quan trung ương, nhưng các tuyến đường tỉnh, đường huyện, đường xã và nhiều tuyến cao tốc do địa phương đầu tư thuộc thẩm quyền UBND cấp tỉnh. 

Tuy nhiên, việc lắp đặt biển báo của nhiều địa phương chưa rõ ràng khi chỉ cắm biển "Cấm xe tải" mà chưa bổ sung biển phụ không áp dụng đối với xe pickup cabin kép theo quy định mới, điều này khiến người dân và lực lượng chức năng có thể hiểu khác nhau.

Ông Điệp cho biết thống kê từ cơ quan đăng kiểm cho thấy cả nước hiện có khoảng 291.000 xe bán tải cabin kép đang lưu hành tính đến tháng 3/2026; riêng Hà Nội có hơn 40.000 xe và TP.HCM gần 45.000 xe.

Ông Điệp khẳng định, những vướng mắc thời gian qua chủ yếu xuất phát từ cách hiểu chưa thống nhất của cơ quan thực thi trong việc tổ chức giao thông, chứ không phải do quy định pháp luật. Về phía Cục Đường bộ Việt Nam, cơ quan này sẽ tiếp tục rà soát các biển báo, nhưng phần lớn các tuyến cao tốc hiện nay đã cho phép xe bán tải dưới 3,5 tấn lưu thông như xe con nên sẽ không phải điều chỉnh nhiều.

Người dùng xe bán tải còn những đề xuất gì?

Theo ông Thành Lê, quản trị viên diễn đàn Otofun, cộng đồng người dùng xe bán tải tại Việt Nam rất hoan nghênh quy định mới cho phép phương tiện này được tổ chức giao thông như xe còn, nhưng ông cũng thay mặt nhiều người sử dụng xe bán tải nêu lên đề xuất xem xét, điều chỉnh lại một số quy định hiện hành.

"Ready-Set-Ford": Đồng hành cùng người tiêu dùng đưa xe bán tải về đúng vị thế xe con

Vấn đề đầu tiên liên quan đến chu kỳ kiểm định khi xe bán tải phải thực hiện sẽ phải đăng kiểm định kỳ 6 tháng (tương tự xe tải) sau 7 năm sử dụng, dù mức độ hiện đại, trang bị an toàn và công nghệ tương đương nhiều mẫu SUV cùng phân khúc. Điều này làm mất nhiều thời gian cho người dân và tạo thêm áp lực cho hệ thống đăng kiểm.

Thứ hai, ông Lê cũng đề xuất xem xét quy định về niên hạn sử dụng 25 năm đối với xe bán tải dù phương tiện này đã có chất lượng, độ bền và công nghệ không khác biệt đáng kể so với các dòng xe SUV. 

Cuối cùng là vấn đề về nâng cấp, cải tạo xe bán tải hiện nay nên được nới lỏng hơn để hỗ trợ người dẫn có nhu cầu lắp đặt các phụ kiện như nắp thùng, giá nóc, bệ bước điện, hệ thống chiếu sáng hay một số trang bị phục vụ off-road.

Ngoài ra, ông cũng đề xuất về quy định liên quan đến phân loại xe bán tải; cụ thể ô tô con pickup có sự khác biệt nằm ở tỷ lệ khối lượng người trên khối lượng hàng hóa trên 80%, trong khi xe bán tải đạt tỷ lệ dưới 80% được xếp vào ô tô tải pickup. 

Theo ông Thành Lê, tỷ lệ khối lượng người trên khối lượng hàng hóa nên được xem xét lại, điều chỉnh từ mức 80% hiện nay xuống còn 70%, giúp nhiều ô tô tải pickup cabin kép lưu hành trên thị trường Việt Nam có thể xếp vào nhóm xe con. Ông cho biết, điều này sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho sự phát triển của thị trường ô tô cũng như nhu cầu đi lại của người dân.

Trong buổi tọa đàm, ông Nguyễn Đông Phong, Trưởng phòng Phương tiện giao thông đường bộ (Cục Đăng kiểm Việt Nam, thuộc Bộ Xây Dựng) giải thích, xe tải pickup hiện được xếp vào loại xe tải thông dụng, được sử dụng phục vụ sản xuất là chủ yếu thay vì chỉ phục vụ nhu cầu cá nhân. Điều này còn liên quan đến cường độ vận hành, chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường phương tiện. Do đó, loại phương tiện này được giới hạn theo chu kỳ kiểm định của xe tải cùng với niên hạn sử dụng 25 năm.

Về phần cải tạo xe, ông Phong cho biết Bộ Xây dựng cũng đã ban hành Thông tư 30 về trình tự thủ tục liên quan về kiểm định trong đó có cải tạo, thay thế cho thông tư 47 trước đây, với thay đổi rất lớn liên quan đến mục cải tạo được quy định rất rõ về kích thước, thiết kế để phục vụ cho việc kiểm soát của bên đội cảnh sát giao thông.

Đại diện VAMA kỳ vọng thị trường xe bán tải tăng trưởng trong nửa cuối năm 2026

Theo ông Đào Công Quyết - Trưởng Tiểu ban Truyền thông, Hiệp Hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), các thành viên của hiệp hội đang kinh doanh xe bán tải đều xem quy định mới của Nghị định 241 là tín hiệu tích cực, đồng thời kỳ vọng điều này sẽ tạo động lực để thị trường xe bán tải tăng trưởng trong mùa mua sắm cuối năm 2026.

Ông Quyết cho rằng xe bán tải đóng góp một phần lớn vào việc vận chuyển hàng hóa trong đô thị. Nhờ được lưu thông như xe con, loại phương tiện này sẽ giúp hàng hóa được vận chuyển liên tục và không còn bị gián đoạn do quy định cấm giờ. Đồng thời, Nghị định mới có ý nghĩa đối với doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh cá thể và các đơn vị cung ứng dịch vụ, giúp kích cầu thị trường ô tô.

Trong khi đó, bà Trần Kim Chi - Trưởng phòng Quan hệ Chính phủ của Ford Việt Nam - cho biết khách hàng của hãng đã có những phản hồi tích cực sau khi Nghị định 241 được ban hành. Trước đây, việc áp dụng quy định lưu thông như xe tải khiến nhiều doanh nghiệp vận tải và hộ kinh doanh phát sinh thêm chi phí và gặp nhiều bất tiện, nhưng quy định mới đã tạo sự thống nhất trong tổ chức giao thông, giúp khách hàng yên tâm sử dụng Ford Ranger như xe con.

Đại diện Ford Việt Nam cũng hoan nghênh những điều chỉnh về mặt chính sách từ các cơ quan quản lý đối với việc sử dụng xe bán tải. Những thay đổi này giúp Việt Nam tiến gần hơn với cách tiếp cận của nhiều quốc gia như Thái Lan, Australia và Mỹ, những thị trường từ lâu đã thừa nhận tính đa dụng của dòng xe bán tải cỡ trung. 

Viết Hoàng