Xe máy sắp phải kiểm định khí thải định kỳ?

Dự thảo 5 của Luật Đường bộ (thay thế Luật Giao thông đường bộ hiện hành) vừa được Bộ Giao thông vận tải (GTVT) gửi lấy ý kiến từ các bộ ban ngành liên quan và nhân dân vào ngày 3/7 vừa qua. Một số điểm mới đã được bổ sung, trong đó đáng chú ý nhất là quy định xe máy sẽ phải được kiểm định khí thải định kỳ.

Theo Khoản 10, Điều 49 của Dự thảo Luật, Bộ GTVT yêu cầu xe mô-tô, xe gắn máy tham gia giao thông phải được kiểm tra định kỳ về phát thải theo lộ trình thực hiện và mức tiêu chuẩn khí thải do Thủ tướng Chính phủ quy định.

Trong khi đó, Khoản 11, Điều 49 của Dự thảo cũng quy định Bộ trưởng Bộ GTVT sẽ quy định trình tự, thủ tục, nội dung kiểm định về khí thải xe mô tô, xe gắn máy và trình Thủ tướng Chính phủ lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải của xe ô tô, xe mô tô, xe gắn máy tham gia giao thông.

Xe máy là phương tiện chiếm phần lớn trong hệ thống giao thông ở Việt Nam.

Như vậy, nếu Dự thảo Luật mới được Quốc hội thông qua, xe máy sử dụng động cơ đốt trong sẽ phải thực hiện việc kiểm định khí thải thường xuyên như ô tô; tuy nhiên, hiện còn nhiều thắc mắc liên quan đến quy trình và phương thức thực hiện khi lượng xe gắn máy và xe mô tô hiện quá lớn.

Theo công bố, toàn quốc đã đăng ký mới hơn 3,2 triệu xe máy và nâng tổng số xe đăng ký lên tới 72 triệu chiếc. Vài năm trở lại đây, dù xe máy điện đã tăng trưởng doanh số nhanh chóng nhưng lượng xe đốt trong truyền thống bán ra hàng năm vẫn còn rất lớn.

Một số địa phương đang xây dựng phương án thí điểm kiểm định khí thải xe máy, điển hình như Hà Nội với việc áp dụng đối với xe gắn máy và xe mô tô từ 5 năm sử dụng trở lên và có thể dán tem phân vùng khu vực hoạt động theo tiêu chuẩn khí thải trong giai đoạn 2024 - 2025.

Trước đó, từ năm 2010, Chính phủ đã giao Bộ GTVT xây dựng lộ trình kiểm soát khí thải xe máy, 2 thành phố Hà Nội và HCM được yêu cầu hoàn thiện mạng lưới hạ tầng liên quan đến kiểm định cho loại phương tiện này với mục tiêu phải đạt 80% -  90% xe máy được kiểm định khí thải; nhưng đến nay, xe gắn máy và xe mô tô vẫn chưa chính thức trong diện kiểm soát khí thải.

Bên cạnh quy định về khí thải đối với xe máy, Dự thảo Luật Đường bộ cũng có thêm một số điểm mới liên quan như: Xe mô tô, xe gắn máy đúng kiểu loại được phép tham gia giao thông phải bảo đảm các quy định về an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường; xe gắn máy không yêu cầu phải có đèn chiếu xa. Bên cạnh đó, xe máy được sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu sau khi Luật này có hiệu lực phải có đèn tín hiệu nhận diện khi tham gia giao thông.

Hoàng Nguyễn